Η ανάγκη για ένα κοινό όραμα και μία κοινή στρατηγική για το μέλλον της περιοχής του Ευξείνου Πόντου
Η περιοχή του Ευξείνου Πόντου παρουσιάζεται ολοένα και περισσότερο ως προτεραιότητα στη διεθνή ημερήσια διάταξη. Στην πραγματικότητα, έχει ήδη ξεκινήσει και αναπτύσσεται μια περιφερειακή προσέγγιση καθώς οι διάφοροι φορείς αρχίζουν να κατανοούν ότι, προκειμένου να βρεθούν αποτελεσματικές λύσεις, τα κοινά προβλήματα και οι όποιες διαφορές και αντιπαραθέσεις πρέπει να αντιμετωπιστούν από κοινού.
Ωστόσο, οι διάφορες προσπάθειες συνεργασίας στο περιφερειακό επίπεδο έχουν παρεμποδιστεί έως σήμερα, σε ένα μεγάλο βαθμό, από μια σειρά παραγόντων, όπως η άνιση οικονομική και πολιτική ανάπτυξη εντός και μεταξύ των χωρών της περιοχής, οι διάφορες εθνικιστικές δυνάμεις καθώς επίσης και οι ιστορικά ριζωμένες αντιπαλότητες μεταξύ των διαφόρων κρατών και εθνοτήτων της περιοχής.
Τα πρόσφατα γεγονότα του Αυγούστου του 2008 στη Γεωργία ανέδειξαν με σαφή τρόπο τη δυναμική που υπάρχει για κλιμάκωση της βίας, όσο οι διενέξεις στην περιοχή παραμένουν ανεπίλυτες, και συνολικά τις αρνητικές επιπτώσεις που έχουν αυτές οι συγκρούσεις για τους τοπικούς πληθυσμούς, αλλά και για την σταθερότητα της ευρύτερης περιοχής. Το ίδιο μπορεί να ειπωθεί και για την πρόσφατη ενεργειακή κρίση το χειμώνα 2008/2009 λόγω της διαμάχης μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας για τα ζητήματα του φυσικού αερίου.
Στο πλαίσιο αυτό, κρίνεται επιτακτική η ανάγκη προώθησης σταθερών και συγκεκριμένων πολιτικών που θα αποσκοπούν στην ενίσχυση του διαλόγου και της συνεργασίας, έτσι ώστε να προωθηθεί τελικώς η επίλυση των διενέξεων με ειρηνικά μέσα.
Εν τούτοις, έως σήμερα μπορεί να διαπιστώσει κανείς ότι η πολιτικώς προσανατολισμένη έρευνα σχετικά με τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες για συνεργασία στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας είναι περιορισμένη, πράγμα που καθιστά την ανάπτυξη συγκεκριμένων, βασισμένων σε απτά στοιχεία που αντανακλούν τις πραγματικότητες της περιοχής, πολιτικών δράσεων και ενεργειών δυσχερή. Επιπλέον, οι υφιστάμενες μελέτες τείνουν να επικεντρώνονται σε ειδικά θέματα (π.χ. ενέργεια, μεταφορές, περιβάλλον, κλπ.), ή/και να υιοθετούν μια μάλλον μονόπλευρη/μονοδιάστατη προσέγγιση (εθνικό ή δυτικό/ευρωατλαντικό επίπεδο).
Η Επιτροπή για την περιοχή του Ευξείνου Πόντου, με τη συμμετοχή επιστημόνων και άλλων ειδικών γύρω από τα ζητήματα της περιοχής, τόσο από τις χώρες της περιοχής (Ρωσία, Τουρκία, Αζερμπαϊτζάν, Ρουμανία, κτλ) όσο και από χώρες εκτός του Ευξείνου Πόντου, έχει ως πρωταρχικό στόχο να αποκαταστήσει αυτή την ανισορροπία μέσω της σύνταξης μιας πολιτικής μελέτης αναφορικά με το μέλλον της περιοχής του Ευξείνου Πόντου. Απώτερος σκοπός της Επιτροπής είναι να παραχθεί μία πλήρης και όσο το δυνατόν πιο ισορροπημένη μελέτη που δεν θα παρουσιάσει μόνο βραχυπρόθεσμα και ανά τομέα συγκεκριμένα συμφέροντα και προτεραιότητες, αλλά θα συμβάλει τελικώς στο να δημιουργηθεί ένα νέο όραμα και μία μακροπρόθεσμη στρατηγική για την περιοχή του Ευξείνου Πόντου.
Ώστε να διευκολυνθεί η διάδοση –και σε ένα μεταγενέστερο στάδιο η εφαρμογή και επεξεργασία– των ευρημάτων της μελέτης, η Επιτροπή θα εκπονήσει μέχρι τις αρχές του 2010 μια κοινή έκθεση που θα περιλαμβάνει μια συνοπτική παρουσίαση των ευρημάτων της μελέτης, καθώς επίσης και συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής προς τους βασικούς πολιτικούς, οικονομικούς και κοινωνικούς δρώντες και η οποία στο τελικό στάδιο θα παρουσιαστεί στους άμεσα ενδιαφερόμενους.